De voorbereidingen voor invoering van de Wet Elektronische Gegevensuitwisseling in de Zorg (Wegiz) zijn ook een jaar na de invoering nog in volle gang. Implementatie kan lastig en complex zijn. Het ministerie van VWS biedt implementatieondersteuning en een zelfscan om zorginstellingen te helpen op tijd klaar te zijn.
Dit is een artikel in het kader van de verticale markt Healthcare en de beurs Zorg & ICT die van 9 tot en met 11 april plaatsvindt in de Jaarbeurs. Lees er hier meer over.
De Wegiz ging vorige jaar op 1 juli in werking, maar de verplichtingen in de wet omtrent het uitwisselen van welke gegevens tussen welke partijen worden gefaseerd ingevoerd. Er is daarom sprake van een zogeheten ‘kaderwet’. VWS-beleidsadviseur Ulco de Boer raadt aan om niet te wachten en je als IT-dienstverlener in de zorg nu echt te gaan verdiepen in de wet.
De Boer maakt vanuit de directie Informatiebeleid deel uit van team Wegiz. Zijn collega Marley Werleman werkt vanuit de directie Langdurige Zorg als projectleider eOverdracht. De Boer: “Voor vijf gegevensuitwisselingen is nu de verplichting ingevoerd of aanstaande en aan de implementatie van die gegevensuitwisselingen wordt nu volop gewerkt.”
Het gaat bij de eerste inmiddels gerealiseerde gegevensuitwisseling om ’Versturen van recept door huisarts aan terhandsteller’. Dit is sinds 1 januari van dit jaar verplicht. Vanaf 1 juli komt daarbij dat dit bericht ook in de persoonlijke gezondheidsomgeving van een patiënt zichtbaar is. “Het veld is druk bezig om alle onderdelen die nodig zijn om aan de Wegiz te voldoen te realiseren”, vertelt De Boer. “Denk aan de invulling van kwaliteitsstandaarden, informatiestandaarden en NEN-normen. Hoewel alle partijen de noodzaak van elektronische gegevensuitwisseling inzien, merken ze ook dat het in de praktijk best een ingewikkeld verhaal is. We zijn dan ook met elkaar aan het pionieren.”
Connectathons
Op dit moment vinden allerlei testen plaats door zorgorganisaties en hun IT-dienstverleners. De Boer: “Die testen vinden bijvoorbeeld plaats tussen verschillende infrastructuren. Zo gebruikt de ouderenzorg een andere infrastructuur dan ziekenhuizen. Leveranciers organiseren ‘connectathons’ en testen met elkaar uit of zij daadwerkelijk gegevens kunnen uitwisselen. Werleman vult aan: “Dat testen gebeurt op verschillende niveaus. Ook cross-sectoraal en regionaal binnen samenwerkingsverbanden.”
In de technische uitwerking komen vaak nog obstakels aan het licht. Het blijkt dat er naast de NEN-normen en informatiestandaarden aanvullende technische afspraken nodig zijn. Leveranciers maken zelf onderling technische afspraken. De Boer: “Niet ideaal, dat niet alles vooraf gereed is, maar zoals ik vaker zeg: we bouwen een brug terwijl we er overheen lopen. Dat blijkt hier ook.”
eOverdracht
eOverdracht, de uitwisseling van gegevens die nodig zijn om verpleegkundige overdrachten digitaal mogelijk te maken is ook een van de geprioriteerde gegevensuitwisselingen waaraan gewerkt wordt. Het gaat hier om de verpleegkundige overdracht tussen ziekenhuizen en verpleeghuizen. Werleman: “Het uiteindelijke doel is dat we van bron naar bron gestandaardiseerd en elektronisch kunnen uitwisselen. We zijn begonnen met het testen van een minimale eOverdracht. Je kijkt dan wat er minimaal nodig is om van een werkende naar een werkbare oplossing te komen. We bouwen het steeds verder uit.” De inwerkingtreding van deze gegevensuitwisseling staat gepland voor 1 januari 2027. “Dat klinkt ver weg, maar we weten dat leveranciers en zorgorganisaties die tijd echt nodig hebben.”
Voor alle zorgorganisaties is het volgens beide beleidsadviseurs hoog tijd om zich voor te bereiden. “Je moet je er nu in gaan verdiepen wat het voor jouw organisatie, de samenwerkingen en de contacten met ICT-leveranciers betekent,” zegt De Boer. “Daar biedt VWS praktische handvatten voor met onder meer de zelfscan.”
Implementatieprogramma
Met het implementatieprogramma eOverdracht heeft VWS projectleiders en implementatie-instrumenten beschikbaar. Die helpen organisaties om zich op de Wegiz voor te bereiden. Werleman: “We hebben samen met Nictiz bijvoorbeeld een laagdrempelige zelfscan ontwikkeld. Daarmee toets je op de vijf lagen van interoperabiliteit waar jouw organisatie staat. De scan benchmarkt ook met andere organisaties en geeft advies over wat je volgende stap zou moeten zijn.”
Het mooie van de zelfscan vindt ze dat je hem vaker in het proces kunt uitvoeren. Zo kun je het effect meten van in gang gezette acties. “Zie het als een soort thermometer.” Op dit moment is de zelfscan eOverdracht beschikbaar. Binnenkort volgt ook een zelfscan basisgegevensset zorg (BgZ). VWS raadt aan om vooral van de beschikbare ondersteuning gebruik te maken. “Op Samenwerkenaaneoverdracht.nl en Gegevensuitwisselingindezorg.nl staat alle informatie,” adviseert Werleman.
Ulco de Boer en Marley Werleman verzorgen tijdens Zorg & ict op 9 april een sessie over de Wegiz en de voorbereidingen.
Bron: Dutch Health Hub