De vraag naar elektriciteit door Europese datacenters neemt in hoog tempo toe en zet netbeheerders en overheden onder druk. Door de opkomst van AI‑toepassingen en steeds hogere rekenvermogens stijgt het stroomverbruik van datacenters in Europa naar verwachting van circa 10 gigawatt in 2023 tot mogelijk 35 gigawatt in 2030. Dat meldt DatacenterDynamics op basis van recente marktanalyses.
De groei van cloud, edge en colocatie was al jarenlang gestaag, maar de recente AI‑hype zorgt voor een nieuwe versnelling. Vooral GPU‑clusters voor training en inferentie hebben een extreem hoge dichtheid en daarmee ook een fors hoger energie‑ en koelvermogen nodig. In sommige landen begint dat nu al tot knelpunten te leiden. Zo nam het aandeel van datacenters in het totale elektriciteitsverbruik in Ierland de afgelopen jaren toe tot bijna 20 %. Naar verwachting kan dat stijgen tot 30 % binnen enkele jaren als de groei doorzet. Ook in Nederland, waar Amsterdam en Haarlemmermeer al jaren maatregelen nemen om de groei te beheersen, wordt rekening gehouden met beperkingen aan het stroomnet en langere wachttijden voor nieuwe aansluitingen.
Mogelijke vertragingen en hogere kosten
Voor IT‑dienstverleners en msp’s betekent deze ontwikkeling dat de beschikbaarheid van datacentercapaciteit en energieprijzen een steeds grotere rol spelen in hun dienstverlening. Waar bedrijven gewend waren snel extra capaciteit te kunnen bijboeken, moeten ze in sommige markten rekening houden met langere doorlooptijden en strengere eisen rondom energie‑efficiëntie. Bovendien stijgen de energiekosten in veel Europese landen, deels door de grotere vraag en deels door het prijsbeleid om duurzaamheid te stimuleren. Dit kan directe impact hebben op de exploitatiekosten van colocatie en cloudplatforms en dus ook op de marges van resellers en dienstverleners.
Tegelijkertijd biedt de situatie kansen voor partners die inzetten op duurzaamheid en efficiëntie. Datacenters zoeken naar manieren om hun PUE‑cijfers te verbeteren en restwarmte te benutten, en investeren in nieuwe technologieën zoals vloeistofkoeling, AI‑gedreven workloadoptimalisatie en on‑site opwekking. Ook krijgen energiebeheer, monitoring en advies over duurzame migraties een prominentere plek in tenders en klantvragen. Voor msp’s en dienstverleners liggen hier mogelijkheden om klanten te ondersteunen met energiezuinige cloudarchitecturen, hybride en multicloudstrategieën en het uitfaseren van inefficiënte workloads. Ook de koppeling met wet‑ en regelgeving rondom ESG‑rapportages en duurzaamheidsdoelen biedt nieuwe advieskansen.
De komende jaren moet duidelijk worden hoe Europa het evenwicht weet te vinden tussen de groeiende vraag naar digitale infrastructuur en de fysieke grenzen van het elektriciteitsnet. Voor dienstverleners is het zaak om klanten tijdig te informeren over de risico’s en hen te begeleiden bij het maken van keuzes die toekomstbestendig én verantwoord zijn.
