Palo Alto Networks en Deutsche Telekom gaan een samenwerking aan bij een nieuwe managed Secure Service Edge dienst. De SaaS-oplossingen is gebaseerd Prisma Access van Palo Alto Networks. Een essentieel onderdeel wordt Zero Trust Network Access (ZTNA). De SSE van Palo Alto Networks en Deutsche Telekom  is gebaseerd op ZTNA 2.0, dat gebruikers, apparaten en applicaties continu valideert bij elke digitale interactie, on-premise of in de cloud.

Anand Oswal, Senior Vice President and GM of Network Security van Palo Alto Networks: “De opkomst van de hybride workforce vraagt om andere security. Eerste generatie ZTNA-oplossingen bieden te veel toegang met te weinig beveiliging, inconsistentie en onvolledige bescherming, maar ook slechte prestaties.”

Vrijwel wekelijks hoor je dat bedrijven te maken hebben gehad met hackers. Vaak denk je dan dat het bij jouw bedrijf niet zo’n vaart zal lopen. Maar niets is minder waar: het is niet de vraag of, maar wanneer ze bij jou komen. Zakelijk gehackt, wat nu? Tijd voor herbezinning van jouw cyber security beleid en op weg naar Security 2.0.

Voor het mkb blijven veel IT-kwesties een uitdaging. Je bedrijf is te klein voor een echte IT-afdeling. Dus jij of iemand die iets van computers afweet doen het er even bij. Voor sommige dingen roep je de hulp in van een gespecialiseerde IT-dienstverlener die zorgt voor jouw internetverbinding en softwareabonnementen. Logisch dat cybersecurity niet direct de hoogste prioriteit heeft.

Maar dat zou het wel moeten hebben. Cybercriminelen slaan steeds vaker toe. Ze worden steeds slimmer en gebruiken geavanceerde tools die net zo lang proberen om bij je binnen te komen tot het is gelukt. Dan ben je zakelijk gehackt en ligt jouw netwerk open. We vertellen je dit niet om je angst aan te jagen. Maar om te helpen maatregelen te nemen die jouw onderneming beschermen tegen hackers.

Lange tijd was het simpel. Je had een router voor de verbinding met internet, met daarop een firewall die indringers buiten de deur moest houden. Op elke computer draaide een antivirusprogramma dat ervoor moest zorgen dat verschillende vormen van ‘malware’, eenmaal binnengekomen via bestanden of e-mail, geen schade aan kon richten. Helaas is deze ‘security 1.0’ niet meer genoeg om indringers buiten te houden. Tijd voor Security 2.0.

Cyber criminelen hebben veel meer mogelijkheden

Criminelen gebruiken allang niet meer alleen de router of de e-mail om binnen te komen. Als bedrijf heb je tegenwoordig veel meer verbindingen met de buitenwereld dan vroeger.

• Cloud – vrijwel elke onderneming gebruikt vandaag de dag de cloud. Ook al merk je daar misschien weinig van. Maar als je gebruik maakt van Microsoft 365 voor Outlook, Word en Excel, dan heb je al een verbinding met de cloud. Dat levert verschillende uitdagingen op als het gaat om beveiliging.
• Mobiele telefoons en tablets – bijna iedereen heeft tenminste een smartphone en veel mensen ook een tablet. Deze wordt vaak ook meegenomen naar het werk en daar gebruikt voor werkgerelateerde zaken. Prima, maar hoe bescherm je je bedrijf tegen aanvallen op apparaten die geen bedrijfseigendom zijn?
• Hybride werkplekken – heb jij ook medewerkers die soms thuis werken of op een andere locatie? Dan heb je als werkgever vaak nauwelijks zicht op de beveiliging van die werkplekken.
• Websites – een website is eenmaal opgezet een gemakkelijk vergeten ding. Maar verouderde websites bieden criminelen een uitgelezen kans om te hacken.
• Servers – wat voor websites geldt, geldt vaak ook voor de servers die in je bedrijf staan. Ze werken, dus je wilt er geen omkijken naar hebben. Maar geen updates draaien, betekent een steeds groter wordende kwetsbaarheid in je onderneming.
• Applicaties – en ook voor de in jouw bedrijf gebruikte applicaties geldt dat ze op tijd moeten worden bijgewerkt om bescherming te bieden tegen hackers.

Voor al deze zaken geldt dat criminelen steeds vaardiger worden in het exploiteren van kwetsbaarheden. En dat niet alleen. Cybercriminaliteit loont zodanig de moeite dat er steeds criminelen een gok wagen.

Wat gebeurt er als ik zakelijk gehackt ben?

Het meest in het oog springende bedreiging van de laatste tijd is ransomware. Criminelen dringen binnen, versleutelen de servers, data of andere computers en een organisatie kan vervolgens niets meer doen. Losgeld betalen lijkt de enige mogelijkheid en zelfs dan is het nog maar de vraag of criminelen de boel weer vrijgeven.

Datadiefstal is ook erg populair onder hackers. Persoonsgegevens, vooral als er creditcardgegevens of identiteitsinformatie bij zit, zijn er waardevol op de zwarte markt voor cybercriminaliteit, het Dark Web.

Hoe komen hackers bij mijn bedrijf binnen?

Cybercriminelen bedienen zich van allerlei middelen om binnen te komen:

• Phishing – kwaadaardige software zit verstopt in iets onschuldigs, zoals een bestand in de mail.
• Scannen van de router – een internetverbinding bestaat uit honderden kleine subverbindingen, zogeheten ‘poorten’. Soms staan ze open terwijl ze niet gebruikt worden. Criminelen scannen jouw router op zulke onbewaakte poorten.
• Brute kracht – criminelen beuken net zolang op de deur, door wachtwoorden op een beveiligd onderdeel als een website of server af te vuren, tot er een match is. Omdat dit automatisch gebeurt, kost het een hacker geen enkele moeite. Alleen geduld.
• Verkeerd geconfigureerde accounts – online software – in de cloud – wordt vaak gebruikt met een simpele naam/wachtwoord-combinatie. Voor criminelen een relatief eenvoudig te kraken manier van inloggen.

Security 2.0 dus. Voorkomt het dat mijn bedrijf zakelijk gehackt wordt?

Op de eerste plaats komt bewustwording. Jij en je medewerkers moeten je realiseren dat er criminelen zijn die uiteindelijk ook jouw bedrijf en de bijbehorende gegevens interessant vinden. Dat betekent dat je bij het gebruik van de computer en software er steeds op bedacht moet zijn dat er gevaar op de loer ligt.

Maar nog belangrijker dan dat is de nieuwe benadering die steeds meer bedrijven hanteren. Die gaan uit van een holistisch beleid: niet langer een losse beveiliging op de router en simpele antivirussoftware op de computer, maar een alles omvattend beveiligingsbeleid dat alle kwetsbare onderdelen van je ICT beschermt.

• Endpoints – dit zijn de computers, telefoons, tablets enz die door jou en je medewerkers worden gebruikt. Omdat deze aan het uiteinde van de informatieketen zitten, worden ze ‘eindpunten’ genoemd. Goede detectiesoftware die – realtime! – verdachte activiteit signaleert is essentieel.
• Servers en de cloud – het andere uiteinde van de informatieketen. Een stevig slot op de deur voorkomt inbraken en datadiefstal.
• Netwerk – het netwerk plus de bijbehorende apparatuur als switches en routers kent zo zijn eigen kwetsbaarheden. Hier is vooral analyse van het verschillende dataverkeer belangrijk om verdachte activiteiten te spotten.

Zero trust security

De kern van Security 2.0 is ‘vertrouw niemand’. Dat klinkt voor de hand liggend, maar dit zogeheten ‘zero trust’-idee begint de laatste tijd echt ingeburgerd te raken. Wat betekent dit in de praktijk? Het betekent dat niets en niemand toegang heeft, tenzij de persoon (en het apparaat) zich kan identificeren. Met andere woorden: het netwerk en de bronnen daarop, zoals servers of de cloud, staan standaard dicht. Dat is anders dan in de oude situatie waar bijvoorbeeld een router open staat, om verkeer toe te laten, zodat een persoon zich kan identificeren voor toegang tot een bron áchter de firewall, dus binnen.

Zero trust gaat heel ver. Het systeem gaat ervan uit dat in principe iedereen een indringer is, tenzij. De eerste stap is dat een medewerker zich identificeert, liefst met tweestapsverificatie. De volgende stap is dat ook het apparaat van die medewerker zich moet identificeren. Gebruiker en apparaat horen dus bij elkaar. De computer of ander apparaat moet een soort ‘gezondheidsverklaring’ overleggen, die bewijst dat de machine sinds de laatste keer dat de medewerkers inlogde geen rare dingen heeft opgelopen. Dan ben je er nog niet. De reeks wordt voortgezet met verificatie dat medewerker en computer toegang mogen hebben tot bepaalde software of gegevens. En het gaat nog een paar lagen dieper, maar je begrijpt het principe.

Laat je helpen met cyberveiligheid en voorkom zakelijk gehackt te worden

Het is best te begrijpen dat het je allemaal duizelt na al deze uitleg. Maar er zijn gespecialiseerde IT-dienstverleners die dit allemaal voor je kunnen regelen en in stand houden. Zij bekijken jouw situatie en komen met adviezen en oplossingen die jouw bedrijf van alle kanten dichttimmeren voor criminelen. Vaak kun je via een eenvoudig te begrijpen dashboard monitoren hoe het ervoor staat. Maar het is heel goed mogelijk dat je daar in jouw bedrijf helemaal geen tijd voor hebt. Zulke dienstverleners nemen ook deze taak graag van je over.

De wereld van cybercrime zit vol bedreigingen. Maar met behulp van een doordacht beveiligingsbeleid en een goede IT-dienstverlener, én bewustwording bij jou en je medewerkers, kun je criminelen buiten de deur houden. Op naar Security 2.0!

Het MKB kiest steeds vaker voor duurzame ICT. Bedrijven worden alsmaar milieubewuster en ontdekken ICT en duurzaamheid elkaar niet uitsluiten. En dat ze daadwerkelijk het verschil kunnen maken door hun ICT op een slimme manier te gebruiken, aan te schaffen en te recyclen. Dat is goed nieuws voor de aarde. Deze 10 tips kunnen jou als MKB-ondernemer daarnaast flinke besparingen opleveren.

We zijn ons er allemaal van bewust dat we onze ecologische voetafdruk moeten verkleinen om de wereld leefbaar te houden. Dat proberen we thuis te doen, maar juist in het bedrijfsleven is het mogelijk echt impact te maken.
Nu is ICT en duurzaamheid per definitie een lastige combinatie:  ICT is niet groen, aangezien het gebruik van computers, smartphones en servers nu eenmaal een belasting vormt voor het milieu. Alleen al om de hardware te produceren zijn soms zeldzame grondstoffen nodig. Maar als we ICT zien als een noodzakelijk middel om zaken te doen, kunnen we wel degelijk het gebruik ervan verduurzamen. Daarbij denk je in de eerste plaats natuurlijk aan beperking van het energieverbruik, maar ook slim recyclen, consuminderen en verstandig gebruik van de ICT kan helpen om de impact op het milieu te verminderen.

1. Kijk naar het verbruik van je ICT

Heb je het over ICT en duurzaamheid, dan denk je in de eerste plaats aan apparatuur. Die is op allerlei manieren te verduurzamen. In de eerste plaats kun je kijken naar het verbruik van je apparaten. In heel wat kantoren blijft de apparatuur na werktijd aanstaan of op standby-modus. Ook het energiebeheer op computers is door veel gebruikers slimmer in te zetten. Ook kunnen veel bedrijven wel wat kritischer zijn in wat ze aan data bewaren, op eigen servers of in de cloud.

2. Zorg nu echt voor een papierloos kantoor

Een papierloos kantoor, al tientallen jaren wordt het gezien als iets wat we moeten nastreven, maar in veel kantoren is de werkelijkheid nog heel anders. Het gemak waarmee nog documenten worden geprint terwijl het niet nodig is, draagt niet bij aan een papierloos kantoor. Als jij of je medewerkers dan toch moeten printen, is het een goed idee om er gewoonte van te maken dubbelzijdig af te drukken, niet alles in kleur te printen en gerecycled papier te gebruiken.

3. Koop nieuwe, zuinige apparatuur

Het ligt voor de hand om apparatuur zo lang mogelijk te gebruiken, maar dat is niet altijd de meest duurzame optie. Nieuwe apparatuur is over het algemeen een stuk energiezuiniger dan oude en dat terwijl de capaciteit van nieuwe ICT-appratuur jaarlijks flink toeneemt. Kies je voor nieuwe computers, laptops en smartphones, dan beschik je over apparaten met veel meer processorkracht, intern geheugen en opslagcapaciteit, maar met minder energieverbruik. Wil je bij de keuze van apparatuur extra rekening houden met duurzaamheid, kies dan voor apparaten met Energy Star. Dit is een zeer betrouwbaar keurmerk voor computers, monitoren, printers en faxen: de controle wordt door een onafhankelijke organisatie uitgevoerd.

4. Vervang je desktops door laptops

De tijd dat kantoren vol stonden met desktopcomputers is wel voorbij, maar ze bestaan nog volop. Desktops vervangen door laptops is bijna altijd een goed idee. Voor de productie van een laptop is rond de 75 procent minder materialen en grondstoffen nodig dan voor de productie van een desktop. Daarnaast is de gemiddelde laptop een stuk energiezuiniger dan een desktop. Laptops kopen of huren, is dus echt een besparende maatregel.

5. Koop refurbished apparatuur

Wil je niet per se de allernieuwste apparatuur, bijvoorbeeld omdat je de investering te hoog vindt of omdat je bedrijf groeit en je plotsteling meer hardware moet aanschaffen? Laptops, desktops en smartphones kunnen na een grondige revisie nog jaren mee en zijn een stuk voordeliger in aanschaf dan nieuwe apparaten. Dat geldt met name voor apparatuur van A-merken. Uiteindelijk kunnen de meeste organisaties nog prima uit de voeten met systemen die enkele jaren oud zijn. Door refurbished hardware aan te schaffen zorg je ervoor dat oude apparatuur nog een tweede leven krijgt.

6. Recycle gebruikte apparatuur

Dat je nieuwe apparatuur aanschaft, wil niet zeggen dat de oude bij het grofvuil kan. Een heleboel apparatuur is prima geschikt om te recyclen. Deze kan worden opgeknapt en is opnieuw te gebruiken. Er zijn inmiddels tal van bedrijven die hardware op een verantwoorde manier voor je kunnen recyclen. Ze halen de afgeschreven apparatuur bij je op en maken die klaar voor gebruik door mensen die de apparaten nog kunnen gebruiken. Of ze verwerken de onderdelen in nieuwe apparaten. Denk bij recycling niet alleen aan computers en laptops, maar ook aan telefoons, printers en inktcartridges.

7. Verplaats je infrastructuur naar de cloud

De stap naar de cloud is voor veel organisaties logisch. In de eerste plaats om kosten te besparen en beter voorbereid te zijn op grote veranderingen. Grote datacenters met de servers waarop cloudoplossingen zich bevinden, zijn vaak redelijk duurzaam en vaak zelfs klimaatneutraal. Dat is een stuk duurzamer dan servers op je eigen locatie. Daar komt bij dat het gebruik van eigen servers vaak inefficiënt is doordat ze meestal op de groei worden gekocht. Een virtuele server is ongeveer tien keer zo energie-efficiënt als een fysieke server, mede doordat overcapaciteit wordt gebruikt voor andere applicaties of andere klanten, zodat de servers optimaal worden gebruikt.
Kun je of wil je niet alles naar de cloud verplaatsen, zorg dan dat je de koeling van je servers optimaliseert. Zorg dat de koude lucht niet verloren gaat.

8. Stimuleer thuiswerken

We weten allemaal waardoor thuiswerken de afgelopen jaren gemeengoed is geworden. Dat is goed nieuws voor het milieu. De uitstoot van woon-werkverkeer van medewerkers vermindert. Bovendien heb je aanmerkelijk minder kantoorruimte nodig als niet iedereen iedere dag naar kantoor komt. Dat kan je zo 25 procent aan werkplekken besparen. Door slimme flexplekken in te richten, kan iedereen die dat wil toch op kantoor werken met slimmer gebruik van de ruimte (en besparing op verlichting en verwarming).

9. Kies een groene energieleverancier

Duurzaam ICT-gebruik en duurzame energie gaan hand in hand. Kies je een groene energieleverancier, dan helpt dat zeker. We kunnen de voetafdruk van de ICT-sector serieus terugdringen als alle verbruikte elektriciteit uit duurzame energiebronnen komt.

10. Denk aan consuminderen

Zonder ICT kunnen we niet, maar alles waar je ICT-middelen voor inzet, kost op de een of andere manier energie. Iedere pagina die je print, iedere e-mail die je stuurt, ieder bestand dat je op een schijf bewaart, heeft impact op het milieu. Natuurlijk is het klein bier vergeleken met andere genoemde maatregelen, maar omdat iedere stap helpt, kan het geen kwaad om je af te af en toe eens af te vragen welke apparatuur je echt nodig hebt om je bedrijf optimaal te laten presteren. Is het niet per se nodig, dan bespaar je geld en red je de planeet een heel klein beetje.

ICT en duurzaamheid: alle stappen hebben impact

Veel maatregelen om ICT en duurzaamheid bij elkaar te brengen, lijken kleine stappen. Toch kunnen grote stappen worden gezet als iedereen bijdraagt en op een verantwoorde manier met ICT omgaat. Groene stroom, zo veel mogelijk naar zuinige datacenters in de cloud verplaatsen en een slim inkoop- en recyclebeleid, het helpt allemaal om de aarde beter te beschermen.

Ga je zakelijke laptops kopen of leasen, dan is het in de eerste plaats goed om te weten wat je wilt. Wat maakt een zakelijke laptop goed? Waar hebben jij en je medewerkers behoefte aan? En dan de vraag: ga je een zakelijke laptop kopen of toch leasen? We zetten de voor- en nadelen op een rij.

Laptop via de zaak kopen

Als je een zakelijke laptop voor je medewerkers wilt kopen, heb je verschillende mogelijkheden. Je kunt de laptop aan je werknemers geven omdat die noodzakelijk is voor de uitoefening van hun beroep. Daarbij kun je eisen stellen aan het gebruik en via beheer op afstand zorgen dat alleen zakelijke applicaties worden geïnstalleerd. De medewerker levert de laptop in zodra het dienstverband eindigt.

Het is ook mogelijk een bijdrage te leveren aan een laptop die eigendom van de medewerker wordt. Met de werkkostenregeling (WKR) mag een werkgever een deel van het salaris besteden aan onbelaste vergoedingen voor de werknemers. Dit deel wordt de vrije ruimte genoemd. Als werkgever kun je die vrije ruimte onder meer inzetten voor benodigdheden voor de thuiswerkplek, dus ook voor een laptop. Deze regeling is enigszins vergelijkbaar met de PC Privé-regeling van een aantal jaren geleden. Als je deze regeling gebruikt, is de laptop privé-eigendom van de werknemer. Een nadeel kan zijn dat de medewerker op die laptop alles mag installeren wat hij of zij wil.

Sommige werkgevers hanteren een bring your own device-beleid (BYOD). Je kunt je medewerkers daar een vergoeding geven. De medewerker hoeft de laptop in dit geval niet in te leveren als het dienstverband ophoudt.

Zakelijke laptop leasen

Een zakelijke laptop leasen kan voor sommige werkgevers een aantrekkelijke optie zijn. Je betaalt geen aanschafkosten, maar betaalt meestal een vast maandbedrag. Zo’n Device-as-a-Service (DaaS) of Laptop-as-a-Service (LaaS)-constructie heeft een aantal voordelen.

• Je hoeft vooraf geen grote investering te doen. Zo spreid je de kosten in plaats van in één keer een aanzienlijk bedrag te moeten uitgeven.
• Je kunt beschikken over de nieuwste laptops met altijd de nieuwste software.
• De leveranciers ontzorgen je gedurende de hele levenscyclus van de laptop. Zo heb je geen omkijken meer naar zaken als imaging, het overzetten of wissen van data, reparatie en terugname.
• De laptops komen niet op je balans. Je hoeft ze dus ook niet af te schrijven.

Bij lease kunnen laptops worden geleverd die aan de afzonderlijke eisen van iedere medewerker voldoen. Sommige leveranciers voeren één of een beperkt aantal merken, bij andere heb je een uitgebreidere keuze. Na afloop van de huurperiode kun je de apparatuur inleveren, blijven huren of overnemen als je een bepaalde configuratie nog kunt gebruiken voor een specifiek doel.

Zakelijke laptop kopen of leasen? De voor- en nadelen

Wil je geen grote uitgave vooraf doen, vind je het prettig om volledig te worden ontzorgd en beschik je graag over de nieuwste laptops? Dan is leasen een aantrekkelijke optie.

Ga je een laptop leasen, dan is het slim om vooraf de voorwaarden goed in de gaten te houden. Op de lange termijn betaal je meestal meer dan wanneer je zelf de laptops zou kopen. Ook is het goed om in de voorwaarden te checken of je moet blijven betalen tot het einde van de vastgelegde termijn, ook als je de laptop niet meer nodig hebt. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren als je met minder medewerkers verdergaat.

Een voordeel van een zakelijke laptop kopen is dat jij helemaal de vrije keuze hebt in welke laptop je aanschaft. Ook ben je vrij in het moment waarin onderhoud wordt gepleegd, wat voordeliger uit kan pakken.

Heb je weinig laptops nodig en voldoende geld in kas, dan is kopen meestal de betere optie. Je bespaart dan geld op de lange termijn. Heb je voor veel medewerkers behoefte aan kostbare laptops en heb je geen geld om daarin te investeren, dan is leasen het overwegen waard.

Laptop van de zaak thuis gebruiken

Sinds we steeds meer op afstand werken, vervaagt het verschil tussen het kantoor en de werkplek op afstand, vaak de thuiswerkplek. De laptop is meestal dan ook te beschouwen als een noodzakelijke voorziening voor werknemers. Ook, of juist, voor werken op afstand geldt dat een zakelijke laptop aan de basiseisen voldoet.

Het is aan jou als werkgever hoe je daarmee omgaat. Stel je de laptop ter beschikking, maak je privégebruik mogelijk en maak je gebruik van de werkkostenregeling of vergoed je een deel van de laptop die de medewerker zelf uitkiest (BYOD)?

Laptopverzekering zakelijk

Laptops zijn zo belangrijk dat veel bedrijven ervan afhankelijk zijn. Wil je bij schade verder kunnen blijven werken, dan is een verzekering aan te bevelen. Die dekt schade bij bijvoorbeeld diefstal, inbraak, valschade, gevolgschade (kosten die je bedrijf maakt door uitval van de laptop). De verzekering voor laptops valt vaak onder de paraplu van een (computer- en) elektronicaverzekering.

Iedere verzekeraar heeft zijn eigen voorwaarden en biedt verschillende opties of pakketten aan. Vaak is het mogelijk een bedrag voor eigen risico te kiezen. De daadwerkelijke premie die je betaalt, is uiteraard sterk afhankelijk van je situatie.

Heeft een medewerker de zakelijke laptop in privébezit, dan valt die onder de inboedelverzekering. In de meeste gevallen wordt schade gedekt door deze verzekering. Denk aan brand, blikseminslag of diefstal. De inboedelverzekering vergoedt geen schade buitenshuis, schade op reis of schade door een ander. Ook hier verschillen de prijzen en voorwaarden vanzelfsprekend per verzekeraar.

Je hoort het vaak in het nieuws. Ook afgelopen week werd een bedrijf slachtoffer van een aanval met BlackCat ransomware. Het ging om ID-ware, een dienstverlener die ook de overheid als klant heeft. Het leidde tot een flink datalek. Wat is deze BlackCat ransomware eigenlijk en kan het jouw bedrijf ook treffen?

Het is goed om eerst even naar ransomware in het algemeen te kijken. Wat is het en wat gebeurt er als ik met ransomware gehackt ben? Criminelen proberen vrijwel altijd bij jouw bedrijf naar binnen te komen om iets te stelen. Maar wanneer ze ransomware gebruiken, dan zijn ze er vooral op uit om binnen te komen en jouw data te versleutelen. Computers worden encrypted en je bedrijf ligt helemaal stil. De bedoeling is dat je losgeld betaalt (‘ransom’, vandaar de naam van dit type aanval). Of je daarmee de controle over je gegevens en computers terugkrijgt is nog maar de vraag.

Maar in veel gevallen gebeurt dat wel, want het zou een slecht verdienmodel zijn als niemand betaalt, omdat ze toch hun belofte niet nakomen. Het kan trouwens nog steeds zo zijn dat data ook gestolen wordt, maar dat is dan nevenschade (wat overigens evengoed zeer ernstig is en ook zeker gemeld moet worden bij de autoriteiten als het om persoonsgegevens gaat). BlackCat ransomware is een speciaal geval van ransomware/malware, daarover verderop meer.

Hoe komt ransomware bij mij binnen?

Ransomware is een stukje software dat ergens op een computer moet draaien. Daarvoor moet het natuurlijk wel eerst binnen zien te komen. Soms beuken criminelen gewoon net zo lang op de deur tot ze binnen zijn. Ze proberen daarmee met een krachtige computer alle poorten van de firewall, en doorlopen een groot aantal wachtwoordcombinaties. Met genoeg geduld komen ze uiteindelijk binnen. Zijn ze eenmaal voorbij de firewall, dan is het vrij gemakkelijk om de ransomware ergens te installeren.

Maar het is kan lang duren om op deze manier binnen te komen. Daarom nemen de meeste cyber criminelen een andere route. Eentje die via een mens loopt. Een stukje kwaadaardige software, vermomd als een onschuldig ogend document. Een PDF, bijvoorbeeld, of een Excel-bestand. Soms zelfs gewoon een afbeelding. Deze gaat als aanhangsel mee in een mail en komt via een lijst met gestolen e-mailadressen bij een van je medewerkers terecht. Klikt die erop, dan installeert de malware zich razendsnel ergens op een computer in je netwerk. Deze methode heet ‘phishing’, een verbastering van ‘fishing’, hengelen naar iemand binnen een bedrijf. Op deze manier proberen criminelen ook vaak bankgegevens van consumenten te stelen.

Waarom horen we momenteel zoveel over BlackCat ransomware?

Met BlackCat ransomware is iets bijzonders aan de hand. BlackCat is een SaaS oplossing. Wat is SaaS? SaaS staat voor software as a service, en het is software die je niet los koopt, maar die in de cloud draait en waarop je een abonnement neemt. Microsoft 365 is een van de populairste voorbeelden van SaaS (al kun je nog steeds de losse applicaties downloaden en installeren).

BlackCat ransomware is revolutionair. Je hoeft helemaal geen kennis te hebben van programmeren, hacken of achterdeurtjes in besturingssystemen. Je kunt als crimineel gewoon een abonnement afsluiten, en BlackCat vervolgens gebruiken in jouw aanvalscampagne. Je hebt er zogezegd geen omkijken naar. Je kunt de gegevens laten versleutelen, de mail met losgeldeisen versturen en lekker achteroverleunen.

Hoe gemakkelijk is het om aan BlackCat ransomware te komen?

Relatief gemakkelijk. Je moet wel de weg weten op het Dark Web, en de gebruiken en regels van het hackerswezen kennen. Je moet ook beschikken over een bitcoinrekening, want dat is het enige betaalmiddel dat in deze kringen wordt geaccepteerd. Je hebt trouwens ook een bitcoinrekening nodig als je door ransomware getroffen bent, want alleen daarmee kun je eventueel losgeld betalen.

Hoe dan ook, jij bent als bedrijf natuurlijk niet geïnteresseerd in hoe je moet hacken, maar wel hoe je jezelf kunt beschermen en geen aanvallers binnenkrijgt. En wat je nog meer kunt doen om ransomware te voorkomen.

• Open geen aanhangsels van onbekende herkomst. Dit is met afstand het belangrijkste advies. Verreweg het grootste deel van de malware, inclusief ransomware komt als Trojaans paard binnen in de vorm van een onschuldig lijkend aanhangsel in een mail.
• Open óók geen aanhangsels van bekenden, maar die je niet verwacht! Relaties kunnen gehackt zijn, waarna hun gegevens kunnen worden misbruikt om jou of je medewerkers te misleiden. Gegevens kunnen ook ergens anders zijn gestolen en vervolgens worden gebruikt om de herkomst van de mail te maskeren.
• Maak back-ups! Als je regelmatig back-ups maakt, volgens een slim schema (zie kader), dan maak je een lange neus naar criminelen die bij jou de boel versleutelen. Je schoont in dat geval gewoon de computers op en zet de meest recente back-up terug.
• Installeer antivirussoftware. De meeste antivirusprogramma’s herkennen ook ransomware.
• Houd computers en besturingssystemen up to date. Veel malware, waaronder ransomware, maakt gebruik van achterdeurtjes in besturingssystemen of software. Wanneer dit wordt ontdekt, dan zal de fabrikant zo snel mogelijk een update uitbrengen die een nieuw slot op de deur zet. Het is dus belangrijk om zulke updates direct te installeren.

Maar ik hoef toch niet bang te zijn voor ransomware?

Een groot gevaar lopen bedrijven die denken dat het allemaal zo’n vaart niet zal lopen. ‘Bij mij is toch niets te halen’. Afgezien van het feit dat criminelen dat natuurlijk niet kunnen weten, is er vrijwel altijd iets te winnen met ransomware. Het gaat niet altijd om een datalek. Dat jouw bedrijf niets meer kan doen, is vaak al genoeg om de portemonnee te moeten trekken.

Elke organisatie doet er goed aan om het securitybeleid eens grondig onder de loep te nemen. Het beste kun je het hele veiligheidsvraagstuk als een holistisch geheel beschouwen, waarbij je niet alleen kijkt naar het netwerk en je verbinding met de buitenwereld, maar ook naar interne processen van computers, applicaties en gebruikers. Met zo’n security 2.0-filosofie zorg je ervoor dat je van alle kanten beschermd bent en dat je je geen zorgen hoeft te maken over BlackCat of andere ransomware, Trojaanse paarden of wat dan ook.

Microsoft zegt dat de programmeertalen C en C++ hun langste tijd hebben gehad. Bij monde van Mark Russinovich, CTO van Azure, pleit her bedrijf voor het gebruik van Rust. Volgens Russinovich gaat het vooral om de veiligheid en betrouwbaarheid van C en C++. Het zal nog een hele klus worden om de developer-wereld zover te krijgen. In de lijsten van meest gebruikte of gewilde programmeertalen staan C en C++ steevast in de top 5, waarbij Rust in geen enkel geval ook maar in de buurt komt van de top 10.

De zorgen van Microsoft over deze talen is niet nieuw. Al jaren wijst het bedrijf erop dat de afgelopen 15 jaar patches voornamelijk waren bedoeld om bugs in het geheugenbeheer te verhelpen. Veel daarvan waren trouwens specifiek voor Windows dat in C en C++ is geschreven. Ook Google, dat Chrome voornamelijk in C++ heeft ontwikkeld waarschuwt voor veiligheidsbugs die voornamelijk zijn toe te schrijven aan belabberd geheugenbeheer.

Rust is een relatief nieuwe programmeertaal die veel wordt gebruikt voor Android en Linux. Ook AWS en Meta gebruiken het. Versie 1.0 verscheen in 2020.

Deutsche Telekom stopt voorlopig met pogingen om de IT-dienstverlenende tak T-Systems te verkopen. Dat meldt de Duitse krant Handelsblatt. Naar verluid zijn de onderhandelingen met de laatste gegadigden op niets uitgelopen. T-Systems staat sinds november vorig jaar in de etalage. DT wilde de IT-tak verzelfstandigen of verkopen, maar de animo was maar heel beperkt.

Dat heeft vermoedelijk alles te maken met het feit dat T-Systems al jaren verlies lijdt. In 2019 ontsloeg het bedrijf 10 duizend van de ongeveer 37 duizend medewerkers en het aantal datacenters werd teruggebracht van 89 tot 13. In 90 steden werden kantoren gesloten, maar het heeft tot nu toe dus nauwelijks geholpen.

Volgens Handelsblatt heroverweegt DT nu de strategie: “De markt is dynamisch en het management bekijkt nu opties verdere groei”, aldus een woordvoerder.

Het ministerie van Economische zaken en Klimaat (EZK) en de Topsector ICT steunen een voorstel van TNO, TU Delft, TU/e en partners voor het realiseren van het Future Networks Services (FNS) programma. Doel is om verregaande samenwerking tussen publieke en private partijen mogelijk te maken, gericht op onderzoek en ontwikkeling van de volgende generatie communicatienetwerken, met name 6G. Het Groeifondsvoorstel wordt ingediend in de derde aanvraagronde van het Nationaal Groeifonds, die begin 2023 sluit. Bedrijven en kennisinstellingen uit de sector worden opgeroepen om zich zo spoedig mogelijk aan te sluiten bij het voorstel. Tientallen telecombedrijven, technische universiteiten en kennisinstellingen hebben zich inmiddels aangesloten.

“Mobiele netwerken zijn een motor achter de snelle digitalisering van onze samenleving en dragen bij aan de groei van ons verdienvermogen”, schrijft TNO in een persbericht. “Hoewel de uitrol van 5G in Nederland nog volop gaande is, zijn de ontwikkelingen op het gebied van 6G (de volgende generatie mobiel die in 2030 op de markt komt) inmiddels in volle gang. 6G gaat een aantal nieuwe mogelijkheden bieden ten opzichte van 5G. Naast grotere capaciteit en snelheid staan duurzaamheid en betrouwbaarheid centraal. Verder zal 6G met sensoriek ook bijdragen aan slimme mobiliteit. De potentie van 6G kan echter alleen tot wasdom komen door innovatieve netwerktechnologie en ‘slimme’ semiconductors (halfgeleiders) in combinatie met fotonica (data uitwisseling via optische signalen). Deze innovaties zijn niet alleen nodig voor betere netwerkprestaties en tal van nieuwe toepassingsmogelijkheden, maar spelen ook een essentiële rol in het praktisch realiseren van digitale soevereiniteit. Gezien de hoogwaardige kennis en industriële ervaring op het gebied van netwerk innovatie, semiconductors en mobiele toepassingen, zijn er legio mogelijkheden voor Nederland om de kansen voor de totstandkoming en benutting van 6G te verzilveren.”

Draagt Nederland met het FNS-programma ook bij aan het Europese 6G programma en de Europese 6G toeleverketen, via de deelname van FNS-partners in het Europese Smart Networks and Services (SNS) programma. Omgekeerd zorgt de Europese schaal en de inbreng van de FNS-innovaties in wereldwijde 3GPP standaardisatie voor het beoogde verdienvermogen en de impact via toepassingen.

TNO leidt het FNS groeifondsinitiatief en is trekker van de programmalijn “toonaangevende toepassingen”. Het kernteam bestaat verder uit: TU/e (trekker “intelligente componenten”) en TU Delft (trekker “intelligente netwerken” en trekker “versterking ecosysteem”). Het ministerie van EZK is betrokken vanwege de publieke waarden en raakvlakken met overheidsbeleid. Het werk zal zich concentreren in de netwerktechnologie-hubs rond Eindhoven, Delft-Den Haag en Groningen. Ongeveer 30 grote en kleine partijen hebben zich inmiddels aangesloten en dragen bij aan de verdere uitwerking van investeringsvoorstellen in specifieke technologie-, toepassing- of ecosysteemontwikkeling. Grote partijen zijn onder meer NXP en Ampleon (semiconductor oplossingen 6G), SURF (testbed infrastructuur), Ericsson, Nokia en Cisco (intelligente componenten en netwerken), KPN en T-Mobile (netwerken en toepassingen), TenneT TSO en Alliander (smart grid toepassing) en Vialis (draadloze detectie).

De komende maanden zal het groeifondsvoorstel in samenspraak met het ministerie van EZK, de topsector ICT en de deelnemende partijen verder uitgewerkt worden, waarna het in januari 2023 ingediend wordt bij het Nationaal Groeifonds. Tussen februari en juni 2023 worden de voorstellen beoordeeld door de adviescommissie, die eind juni een advies zal uitbrengen op basis waarvan het kabinet een beslissing zal nemen. De verwachting is dat het definitieve besluit met betrekking tot toekenning van de groeifondsaanvragen begin Q3 2023 bekend zal worden gemaakt.

De provincie Fryslân heeft IT-dienstverlener ilionx voor de derde keer op rij geselecteerd als IT-partner. Dit keer gaat het om een samenwerking van vier jaar, met een mogelijke verlenging van twee keer één jaar. ilionx is verantwoordelijk voor het huidige CRM-systeem, digitale workspaces, backend, cloudomgeving, collaboration en 2e en 3e lijns support.

De eerste aanbesteding was in 2014, met een tweede in 2018, die nu opgevolgd wordt door de derde aanbesteding. De afgesproken activiteiten uit 2018 worden grotendeels voortgezet, waarbij het gaat om backend digitale workspaces, cloudmigraties en technische ondersteuning.

Helga van der Maesen de Sombreff en Dick Tauran, beide business unit manager van de unit Cloud & Security Solutions Groningen bij ilionx, zijn blij met de samenwerking. Helga: “We zijn trots dat we de komende jaren wederom de IT-partner van provincie Fryslân zijn. We zetten ons programma ‘reis naar de toekomst’ voort en willen ervoor zorgen dat provincie Fryslân een innovatieve en wendbare organisatie is, zodat ze haar werkzaamheden optimaal kan uitvoeren en in contact blijft met haar burgers.” Dick vult aan: “Voor ons als ilionx is het een inhoudelijk interessant project. Daarnaast spreekt de betrokkenheid van de provincie waarin ‘met en voor elkaar’, oftewel het belang van de ‘mienskip’ centraal staat, ons enorm aan.”

Jos Bell, teamleider ICT en DIV bij provincie Fryslân licht toe: “Onze IT-omgeving is complex en dat maakt een goede relatie met onze IT-partner extra belangrijk. ilionx is een heel betrokken organisatie en een partij die zichzelf blijft verbreden en daardoor goed aan blijft sluiten op onze koers.”

Windows 10 krijgt geen van de vernieuwingen die Microsoft in Windows 11 gaat introduceren. Dat betekent dat functies als Do Not Disturb en de tabbladen in Verkenner niet voor Windows 10 beschikbaar komen. Het gaat hierbij om functionaliteit die op de planning staan voor de eerste grote update die binnenkort komt, de Windows 11 Update 2022.

Zoals gebruikelijk duurt het enkele jaren voordat het grootste deel van de gebruikers over is naar een nieuw besturingssysteem. Vooral binnen bedrijven kijken de IT-afdelingen de kat uit de boom. Het lijkt erop dat Microsoft met de exclusieve functies voor Windows 11 gebruikers wil overhalen om over te stappen. Volgens de meest recente cijfers is nu, ongeveer een jaar na de introductie, pas 20 procent van de gebruikers overgestapt. Er is ook nog geen haast, ondersteuning voor Windows 10 blijft in elk geval tot oktober 2025.