Het gebruik van AI groeit snel bij kleine en middelgrote bedrijven. Nieuwe cijfers van ING Sector Banking laten zien dat vooral bedrijven met minder dan honderd medewerkers sterk toenemen in adoptie, waardoor het verschil met grotere organisaties kleiner wordt. De analyse is opgesteld door Samantha Reilly, sectoreconoom bij ING.

Waar AI jarenlang vooral werd toegepast bij grote ondernemingen met uitgebreide data-infrastructuren en gespecialiseerde teams, zien kleinere bedrijven nu de grootste groei. Dat komt vooral door de beschikbaarheid van generatieve AI-toepassingen zoals ChatGPT en Copilot. Deze tools nemen een groot deel van de technische complexiteit weg, waardoor mkb-bedrijven direct kunnen instappen zonder forse investeringen.

In bedrijven tot honderd medewerkers steeg het gebruik van AI volgens ING gemiddeld met 66 procent. Bij organisaties met meer dan honderd medewerkers bleef de groei steken op 35 procent. De cijfers wijzen erop dat AI in 2024 en 2025 een stuk laagdrempeliger is geworden.

Steeds meer kleine en middelgrote bedrijven gebruiken AI, waardoor het verschil met grote bedrijven snel kleiner wordt.

Ondanks de groei blijven veel bedrijven tegen praktische barrières aanlopen. Het op orde brengen van data, het bepalen van rendabele toepassingen en het vinden van voldoende expertise zijn veelgenoemde uitdagingen. Daarnaast spelen vragen rond privacy, juridische aspecten, bias, kostenbeheersing en duurzaamheid een grote rol bij het vormgeven van AI-strategieën.

ING merkt op dat er behoefte is aan extra stimulering vanuit de overheid. Duidelijke voorlichting over risico’s en kansen en ondersteuning bij adoptie moeten versnippering tegengaan en bedrijven helpen om productiviteitswinst te realiseren. Zonder die impuls bestaat het risico dat een deel van het bedrijfsleven achterblijft bij de internationale concurrentie.

De digitale infrastructuur verschuift in hoog tempo. Waar datastromen ooit netjes via een centraal datacenter liepen, ontstaat nu een krachtig web van apparaten, sensoren en AI-modellen die vooral aan de rand opereren. Wat betekent dit voor je netwerkinfrastructuur?

 

Edge computing, IoT en AI vormen samen een nieuwe laag die steeds meer verkeer genereert en steeds hogere eisen stelt. Daardoor komen klassieke netwerkarchitecturen onder druk te staan en ontstaat de behoefte aan segmentatie, SD-WAN, SASE en een stevige automatiseringslaag.

Edge-locaties worden volwassen. De groei van realtime toepassingen, videostreaming, sensordata en snelle besluitvorming vraagt om verwerking dicht bij de bron. Dat maakt de rand niet langer een verlengstuk van de kern, maar een laag waar kritieke processen plaatsvinden. Zodra latency oploopt of bandbreedte beperkt is, merk je hoe snel het netwerk de beperkende factor wordt.

De rand als volwaardige uitvoeringslaag

Edge computing staat inmiddels stevig op de kaart. Niet als vervanging van de cloud, maar als extra laag waar beslissingen dichter bij data worden genomen. In sectoren zoals industrie, zorg en mobiliteit neemt de hoeveelheid data aan de rand sneller toe dan verbindingen aankunnen. Daardoor verschuift een deel van de rekenlast naar lokale nodes die zelfstandig handelen of voorverwerking doen voordat de data de cloud bereikt.

Deze verschuiving verandert de verkeerspatronen ingrijpend. In plaats van lineaire stromen ontstaat een gedistribueerd netwerk waarin devices onderling communiceren en pas later richting centrale systemen sturen. Dat vraagt om een netwerk dat flexibel meebeweegt, prioriteert en risico’s beperkt.

IoT groeit, maar niet zonder risico’s

IoT-apparatuur heeft een eigen dynamiek. Waar sensoren vroeger vooral statusupdates verstuurden, leveren ze nu continu datastromen die realtime moeten worden geïnterpreteerd. Denk aan productieapparatuur, medische instrumenten, camera’s, slimme beveiliging of logistieke systemen. De diversiteit aan apparaten en protocollen maakt beheer complex, zeker wanneer updates lastig zijn of systemen geen ingebouwde beveiliging hebben.

In deze omgevingen wordt microsegmentatie een logische stap. Door groepen apparaten te isoleren, beperk je de impact van kwetsbaarheden en houd je meer grip op het verkeer. Segmentatie wordt pas echt effectief wanneer beleid automatisch kan worden uitgerold en aangepast, bijvoorbeeld bij groeiende aantallen devices of nieuwe applicaties.

AI verschuift analyse naar de rand

AI-workloads veranderen de infrastructuur fundamenteel. Training staat meestal in een datacenter of cloudomgeving, maar inference (de fase waarin een AI-systeem nieuwe input verwerkt en daar direct een antwoord, beslissing of bewerking op uitvoert) verschuift steeds vaker naar edge-locaties. Dat geldt voor fabrieken die afwijkingen willen detecteren, retailers met geautomatiseerde beeldanalyse of zorginstellingen die sensordata in realtime beoordelen.

De impact hiervan op het netwerk is groot. Inference-workloads verdragen nauwelijks vertraging en werken vaak met zware input, zoals video of continue sensordata. Hierdoor moet het netwerk deze stromen kunnen routeren zonder overbelasting of vertraging. Dat vraagt om keuzes over waar data wordt verwerkt, waar beveiliging wordt toegepast en hoe datastromen worden geprioriteerd.

SD-WAN als fundament voor verspreide omgevingen

In een landschap waarin workloads zich over locaties, cloud en edge verdelen, vormt SD-WAN een robuuste basis. Het biedt de flexibiliteit om verbindingen te combineren, applicaties centraal te beheren en prioriteiten toe te kennen op basis van actuele omstandigheden. Wanneer je meerdere vestigingen wilt koppelen of grote hoeveelheden IoT- en edge-data moet beheren, dan merk je dat SD-WAN helpt om stabiliteit en inzicht te behouden.

Doordat verkeer slim wordt verdeeld en geoptimaliseerd, ontstaat een netwerk dat beter aansluit bij dynamische workloads. SD-WAN vormt bovendien vaak de opstap naar een bredere SASE-strategie.

SASE en SSE brengen beveiliging dichter bij de bron

Als applicaties, gebruikers en data steeds verder verspreid raken, verschuift ook de beveiliging. SASE en SSE integreren netwerk en security in één model, gebaseerd op identiteit, beleid en context. Inspectie, filtering en toegangscontrole vinden plaats op locaties die dicht bij de gebruiker staan, of zelfs volledig cloudgebaseerd.

De opkomst van AI binnen securityproducten versnelt deze beweging. Detectie, analyse en risk scoring worden sneller en accurater, waardoor je beleid zich automatisch kan aanpassen aan veranderende omstandigheden. Dit maakt het mogelijk om gedistribueerde netwerken te beschermen zonder dat beheer onhandelbaar wordt.

Automatisering als noodzakelijke voorwaarde

De explosie van apparaten, policies, datastromen en locaties maakt handmatig beheer onhoudbaar. Automatisering wordt daardoor een noodzakelijke bouwsteen. Configuraties, segmentatieregels en securitybeleid moeten zich zelfstandig kunnen aanpassen en consistent kunnen blijven, ongeacht de grootte of complexiteit van het netwerk.

Steeds meer netwerkplatforms werken met intent-based modellen. Daarbij geef je aan wat het netwerk moet bereiken, waarna het platform zelf de benodigde configuraties genereert. Het netwerk past zich aan wanneer nieuwe apparatuur wordt toegevoegd, wanneer datastromen veranderen of wanneer risico’s worden gesignaleerd.

De infrastructuur van morgen is gedistribueerd

Edge, IoT en AI zorgen samen voor een netwerk dat niet langer rond één centraal punt draait. De waarde verschuift naar abstractie, orkestratie en beveiliging die overal kan worden toegepast. De klassieke scheiding tussen core, access en WAN vervaagt en maakt plaats voor een gelaagde aanpak waarin capaciteit minder belangrijk is dan flexibiliteit en intelligentie.

Dat vraagt om keuzes over waar data wordt verwerkt, hoe je segmentatie toepast en welke functies je naar de rand verplaatst. De komende jaren wordt deze discussie meer urgent. Dataverkeer groeit harder aan de rand dan ooit, AI-toepassingen nemen toe en IoT blijft doorgroeien. Een netwerk dat daarop kan inspelen, vormt het fundament voor een digitale omgeving die continu in beweging is.

Vertiv heeft plannen aangekondigd voor de overname van PurgeRite, een specialist in mechanische spoel-, reinigings- en filtratiediensten voor datacenters en andere bedrijfskritische omgevingen. De overeenkomst heeft een waarde van ongeveer 1 miljard dollar, met een mogelijke aanvullende betaling tot 250 miljoen dollar afhankelijk van de prestaties in 2026.

PurgeRite ondersteunt datacenters bij het optimaliseren van vloeistofcircuits, een proces dat steeds belangrijker wordt door de groei van high-density workloads en AI-infrastructuren. Diensten zoals het verwijderen van lucht en verontreinigingen, het spoelen van leidingen en het vullen van systemen met schone koelvloeistof moeten bijdragen aan stabiele thermische prestaties en hogere uptime. Dit sluit aan bij de toename van vloeistofkoeling in HPC- en AI-toepassingen, waar efficiënte warmteafvoer centraal staat.

Volgens Vertiv past PurgeRite binnen zijn strategie om het portfolio voor thermisch beheer te verbreden. De activiteiten worden na afronding van de overname geïntegreerd binnen bestaande vloeistofkoelingsdiensten, waardoor het bedrijf in staat moet zijn klanten een completer pakket aan oplossingen te bieden, van faciliteit tot rackniveau. Ook verwacht Vertiv dat de dienstverlening van PurgeRite de marges van zijn Services-divisie verder verbetert.

Het bedrijf, met hoofdzetel in Houston, werkt al intensief samen met hyperscalers en colocatieproviders en wil zijn servicecentra verder uitbreiden in Noord-Amerika. De overname is nog onder voorbehoud van goedkeuring door toezichthouders en wordt naar verwachting in het vierde kwartaal van 2025 afgerond.

WatchGuard Technologies heeft een reeks innovaties aangekondigd binnen zijn Unified Security Platform. Het bedrijf richt zich hiermee op vier strategische gebieden: Security Without Boundaries, Zero Trust Built In, AI-Augmented Security en verdere platformunificatie.

De laatste ontwikkelingen moeten beter aansluiten op hybride werkmodellen en inspelen op de groeiende rol van AI bij detectie en respons. Volgens WatchGuard vervagen traditionele netwerkgrenzen snel en vraagt dat om beveiliging die gebruikers en data volgt, continu verifieert en eenvoudiger te beheren is.

In een periode van zes weken introduceerde WatchGuard acht nieuwe producten en updates. Het gaat onder meer om FireCloud Total Access, de eerste hybride SASE-oplossing binnen WatchGuard Cloud, en nieuwe rackmount Firebox-modellen voor gedistribueerde en hybride netwerken. Ook komt Endpoint Security Prime beschikbaar, een endpointoplossing met EDR- en NGAV-functionaliteit.

Verder zijn er nieuwe koppelingen met ConnectWise Manage, Autotask PSA en HaloPSA voor geautomatiseerde processen zoals billing, ticketing en assetbeheer. Ook introduceert WatchGuard een unified agent die installatie en beheer van meerdere producten vanuit één installer samenbrengt.

Het bedrijf meldt daarnaast recente erkenningen, waaronder een Leader-positie in de GigaOm Radar voor Endpoint Detection and Response en in de QKS Group SPARK Matrix voor Network Detection and Response.

Volgens WatchGuard dragen de innovaties bij aan een eenvoudiger operationeel model en geïntegreerde beveiliging voor organisaties die hun weerbaarheid willen vergroten zonder extra complexiteit.

De Kubernetes-community stopt met de verdere ontwikkeling van Ingress NGINX. Het project, jarenlang een veelgebruikte ingress-controller binnen Kubernetes-omgevingen, gaat in maart 2026 met pensioen. Daarna wordt het gearchiveerd en ontvangt het geen beveiligings- of bugfixupdates meer.

Volgens de aankondiging van SIG Network blijft de huidige versie tot die tijd beschikbaar in een best-effortmodel. Installaties blijven functioneren en ook de bestaande container-images en Helm-charts blijven online staan. De community geeft wel aan dat organisaties tijdig moeten overstappen naar alternatieven die actief worden onderhouden. Gateway API is daarbij de voorkeursroute, al worden ook andere ondersteunde controllers genoemd.

De beslissing volgt op jaren waarin het aantal maintainers beperkt bleef en structurele aandachtspunten rondom beveiliging niet duurzaam konden worden opgelost. De mogelijkheid om via annotaties eigen NGINX-configuraties mee te geven, levert volgens de community risico’s op die niet langer verantwoord zijn binnen een moderne Kubernetes-architectuur.

Voor organisaties die Ingress NGINX gebruiken verandert er op korte termijn weinig, maar na maart 2026 vervalt ondersteuning volledig. De Kubernetes-community adviseert daarom om migratieplannen tijdig op te stellen en alternatieven te beoordelen.

Wekelijks verzamelt ChannelConnect de opvallendste, leukste of beste nieuwsitems en tools. Met natuurlijk speciale aandacht voor de toepassingen ervan voor IT-dienstverleners en msp’s. Het overzicht van de afgelopen week.

Nieuws

De AI black box wordt beter zichtbaar

Onderzoekers presenteren een methode om neurale netwerken te ontleden via ‘sparse circuits’, waarmee in real-time zichtbaar wordt welke interne stappen een model neemt. De aanpak moet transparantie vergroten en helpt bij het opsporen van fouten en ongewenst gedrag.
Bron: openai.com

OpenAI introduceert GPT-5.1 met nieuwe “thinking” modus

OpenAI brengt versie GPT-5.1 uit met een modus die antwoorden stap-voor-stap opbouwt. De functie is bedoeld voor complexere probleemoplossing en beter contextbegrip.
Bron: ChannelConnect

Yann LeCun vertrekt bij Meta en start eigen AI-bedrijf

Yann LeCun verlaat zijn rol als chief AI scientist bij Meta om een eigen startup te beginnen, meldt de Financial Times. Hij richt zich daarbij op “world models”, die leren van beelden, video’s en ruimtelijke data.
Bron: Financial Times

Apple werkt aan drie nieuwe AI-functies voor iOS 27

Volgens berichten krijgt iOS 27 een vernieuwde Siri, een privacygerichte AI-zoekfunctie en een Health+-agent die persoonlijke gezondheidsinzichten biedt. De functies verschijnen in 2026.
Bron: 9to5Mac

Nvidia-CEO zegt dat China de AI-race gaat winnen

Jensen Huang waarschuwt dat China een voorsprong kan nemen door lagere energiekosten, flexibeler toezicht en een grote ontwikkelaarsbasis. Hij is kritisch over de complexe regelgeving in het Westen.
Bron: Financial Times

Tools*

Stratup.ai genereert startup-ideeën op grote schaal

Stratup.ai helpt ondernemers nieuwe kansen te vinden door automatisch grote aantallen startupconcepten te genereren. De tool doorbreekt keuzestress en versnelt het verkennen van marktniches.
Bron: stratup.ai

Remio koppelt wat je ziet aan een persoonlijke AI-assistent

Remio legt automatisch vast wat je bekijkt of noteert en verbindt dit met chats en bestanden. Zo ontstaat een doorzoekbare persoonlijke kennislaag die vragen kan beantwoorden.
Bron: remio.ai

Monobot CX automatiseert routinegesprekken

Monobot CX gebruikt AI-voice agents voor verificaties, ordercontroles en het plannen van afspraken, waardoor supportteams zich kunnen richten op complexere vragen.
Bron: monobot.ai

Superlist combineert taken en notities in één workflow

Superlist brengt taken en notities samen zodat projectcontext behouden blijft en informatie niet verspreidt over meerdere apps.
Bron: superlist.com

ScreenSnapAI beantwoordt vragen over wat er op je scherm staat

ScreenSnapAI toont een AI-chatvenster dat direct context uit je scherm haalt om uitleg te geven zonder app-wissels.
Bron: screensnap.ai

*Beschrijvingen van tools zijn op basis van de informatie op de websites van de makers. ChannelConnect is niet verantwoordelijk voor de juistheid daarvan.

AI in Nederland en Europa

AFM waarschuwt voor risico’s rond AI en crypto

De AFM ziet onderliggende kwetsbaarheden in de financiële markt en wijst op de verwevenheid met crypto, de opkomst van AI-hyperpersonalisatie en afhankelijkheid van internationale IT-ketens.
Bron: aiwereld.nl

Kabinet werkt aan internationale AI-strategie

Het kabinet ontwikkelt een internationale AI-strategie met aandacht voor regelgeving, samenwerking en verantwoord gebruik.
Bron: Dutch IT Channel

AI-gedreven groei: Nederland blijft achter bij de VS

Nederland investeert in de eerste helft van 2025 ruim 3 % in IT-hardware en software, terwijl de VS rond 23 % groei laat zien.
Bron: Analist.nl

EU steekt 50 miljoen euro in cybersecurity-innovatie

De Europese Commissie investeert 50 miljoen euro in nieuwe cybersecurityprojecten binnen Horizon Europe, gericht op detectie, incidentrespons en bescherming van kritieke infrastructuur.
Bron: Computable

Onderzoekers van het KnowBe4 Threat Lab hebben een wereldwijde phishingcampagne blootgelegd die gebruikmaakt van een nieuwe aanvalstool: Quantum Route Redirect. De tool automatiseert omleidingen en slachtofferanalyse en vormt volgens de onderzoekers een groeiende dreiging voor Microsoft 365-gebruikers.

Quantum Route Redirect wordt sinds augustus 2025 actief ingezet in grootschalige phishingcampagnes. De tool maakt deel uit van een bredere trend waarbij complexe phishingkits worden omgezet in gebruiksvriendelijke platforms. Hierdoor kunnen ook minder technisch onderlegde aanvallers geavanceerde phishingmethoden toepassen.

De tool ondersteunt uiteenlopende phishingthema’s, waaronder DocuSign-berichten, salarismeldingen, gemiste voicemailnotificaties en QR-codephishing. Ondanks de variatie is het doel telkens het verkrijgen van Microsoft 365-inloggegevens.

Quantum Route Redirect werkt met vooraf ingerichte phishingdomeinen en een dashboard voor slachtofferstatistieken. De automatisering onderscheidt tussen scanners en echte gebruikers. Wanneer een beveiligingssysteem een link controleert, wordt deze doorgestuurd naar een legitieme pagina. Als een gebruiker echter de link opent, volgt een omleiding naar een phishingpagina.

Volgens het KnowBe4 Threat Lab zijn inmiddels slachtoffers gemeld in meer dan 90 landen. De Verenigde Staten vertegenwoordigen 76% van de geregistreerde gevallen, gevolgd door Europa, Azië en Zuid-Amerika. Onderzoekers identificeerden ongeveer 1.000 domeinen waarop Quantum Route Redirect actief wordt gehost.

De ontwikkelaars van de tool werken aan een nieuwe versie met een ingebouwde QR-codegenerator, wat de schaal van de zogeheten quishing-aanvallen verder kan vergroten.

Het Zwolse Partnify, aanbieder van een online businessplatform voor samenwerking in projecten tussen meerdere bedrijven, heeft €1,8 miljoen aan groeikapitaal aangetrokken. Met de investering wil het bedrijf versneld uitbreiden naar Duitsland, Frankrijk, België en Zweden.

Mkb-bedrijven werken steeds vaker samen met externe specialisten. Dat gaat vaak gepaard met gefragmenteerde communicatie en het gebruik van meerdere tools. Partnify biedt hiervoor een centrale cloud-omgeving waarin projectinformatie, communicatie en afspraken worden gebundeld. Het aantal bedrijven dat actief gebruikmaakt van het platform groeide sinds begin 2024 van 200 naar meer dan 3.200.

CEO en medeoprichter Jens Visser ziet daar een duidelijke behoefte: “De informatie en data achter bestaande samenwerkingen raken vaak versnipperd. Partnify ondersteunt bedrijven om het succes van samenwerkingen te maximaliseren. Deze investering stelt ons in staat om bedrijven nog beter te faciliteren door AI op een concrete manier toe te passen.”

Een deel van het nieuwe kapitaal wordt ingezet voor PAI, de AI-module van Partnify. Deze analyseert data en communicatie binnen samenwerkingen om vroegtijdig risico’s als vertragingen of conflicterende doelstellingen te signaleren. Daarnaast kan de technologie processen automatiseren en teams adviseren over mogelijke vervolgstappen.

Bijna alle angel-investeerders uit de eerdere ronde in 2024 – toen Partnify €0,5 miljoen ophaalde – doen opnieuw mee. Voor Hi Inov is dit de eerste investering in een Nederlands bedrijf. Volgens Wolfgang Krause, partner bij de investeerder, speelt de propositie van Partnify in op de behoefte van mkb-bedrijven aan minder complexiteit: “Partnify biedt de juiste combinatie van technologische diepgang en praktische meerwaarde om dit gat in de markt te vullen.”

Twintig procent van de organisaties deelt alleen beperkte informatie over IT-risico’s met medewerkers, vooral om onrust te voorkomen. Dit blijkt uit onderzoek van Strict onder meer dan 300 strategische managers. Slechts 7% weet precies welke stappen nodig zijn tijdens een noodsituatie. Bij 43% is er wel een aangewezen persoon of team dat zich actief bezighoudt met noodscenario’s.

Bij 21% ontbreken adequate maatregelen om IT-falen te voorkomen. Een kwart van de respondenten (24%) maakt zich zorgen over het ontbreken van een herstelplan bij ernstige storingen. Een derde vreest dat een grote IT-storing kan leiden tot verlies van klantvertrouwen en reputatieschade.

Respondenten noemen meerdere mogelijke aanleidingen voor een black-out. Stroomuitval wordt door 36% gezien als belangrijkste risico, gevolgd door menselijke fouten (34%) en onvoldoende bescherming tegen cyberaanvallen (33%). Daarnaast wijst 26% naar verouderde IT-systemen en softwarefouten die kritieke processen kunnen beïnvloeden.

Kor Gerritsma, strategieconsultant bij Strict, benadrukt de impact van falende systemen: “Als systemen uitvallen, telt elke seconde. Dan is er geen tijd om nog te bedenken wie wat moet doen of hoe je cruciale data terughaalt. Zonder een sterk IT-herstelplan ligt de bedrijfsvoering stil en kan het vertrouwen van klanten in één klap verdwijnen.”

De wereldwijde pc-markt verandert snel door de verdere integratie van AI-functionaliteit in systemen. Uit het nieuwe rapport PC Technology Trends 2026 van Omdia, ontwikkeld in samenwerking met Canalys, blijkt dat in 2026 de helft van alle geleverde pc’s wordt aangemerkt als ‘AI-geschikt’. Het totale aantal verscheepte systemen blijft volgens de onderzoekers stabiel op 276 miljoen.

Het rapport combineert de pc-expertise van Canalys met de component-, display- en halfgeleideranalyse van Omdia. De onderzoekers voorzien dat de markt voor AI-capabele systemen sterk blijft groeien: in 2029 worden naar verwachting jaarlijks meer dan 200 miljoen van deze modellen geleverd.

Hardwaretrends voor 2026

Processors
Chipfabrikanten richten zich volgend jaar vooral op verbeteringen in CPU- en GPU-prestaties. De rol van de NPU groeit, maar blijft voorlopig ondergeschikt aan de traditionele reken- en grafische componenten. Apple en Qualcomm winnen terrein, terwijl Arm-gebaseerde pc’s richting 2029 naar verwachting 17 procent marktaandeel behalen.

Displays
OLED-schermen zijn in opmars, met een groei van 5 procent in 2025 naar een verwachte 14 procent in 2029. De toename hangt samen met de populariteit van de 16:10-beeldverhouding en nieuwe ontwerpvarianten zoals vouwbare laptops.

Geheugen en opslag
De vraag naar high bandwidth memory en enterprise-SSD’s stijgt door AI-toepassingen. Dat leidt volgens het rapport tot risico’s op tekorten en hogere prijzen in 2026. Leveranciers houden rekening met mogelijke vertragingen in de adoptie van nieuwe standaarden zoals DDR6 en PCIe Gen5-SSD’s.

Connectiviteit
Wi-Fi 7 R2 en dual Bluetooth 6.0 worden komend jaar de nieuwe norm. Verder groeit de belangstelling voor notebooks met mobiele connectiviteit, onder meer door commerciële interesse in Europa en China en scherpere bundels van Noord-Amerikaanse providers.

Het complete rapport PC Technology Trends 2026 biedt volgens Omdia en Canalys een vooruitblik op een markt waarin AI-functionaliteit een steeds belangrijker onderdeel wordt van pc-ontwerpen en componentkeuzes.