Bedrijven verwerken steeds meer AI-taken via goedkopere modellen, blijkt uit onderzoek van Vercel. Het tokenvolume via de AI Gateway van het bedrijf groeide in juli met 59 procent, terwijl de gemiddelde prijs per token voor het eerst sinds mei duidelijk daalde. Open-weight modellen zoals DeepSeek nemen daarbij een steeds groter aandeel van de markt over van gevestigde aanbieders als Google.
Vercel publiceerde de nieuwste editie van zijn AI Gateway Production Index, gebaseerd op geanonimiseerde en geaggregeerde routingdata tot en met juli 2026. Daaruit blijkt dat het tokenvolume via de AI Gateway van het bedrijf in juli met 59 procent groeide ten opzichte van juni. De totale uitgaven stegen in dezelfde periode met 37 procent, terwijl de gemiddelde prijs per token met 13,6 procent daalde. Volgens Vercel hangt dit samen met een verschuiving naar goedkopere modellen: van de teams die in beide maanden meer dan 10 miljoen tokens verwerkten, wijzigde driekwart minimaal 10 procent van de gebruikte modelmix.
DeepSeek passeert Google in tokenvolume
Open-weight modellen winnen volgens de cijfers van Vercel snel terrein. DeepSeek groeide in juli uit tot de op één na grootste AI-aanbieder op basis van tokenvolume en verwerkte meer dan twee keer zoveel tokens als Google. In april was DeepSeek nog goed voor minder dan 1 procent van het totale tokenvolume via de AI Gateway, tegenover bijna 40 procent voor Google. In juli was het aandeel van DeepSeek gestegen tot 25 procent, terwijl dat van Google terugviel tot 10,7 procent.
DeepSeek V4 Flash, volgens het bedrijf het goedkoopste model in zijn portfolio, verwerkte in juli meer tokens dan alle Google-modellen samen en was alleen al goed voor bijna een vijfde van het totale tokenvolume via de AI Gateway. De groei blijft niet beperkt tot DeepSeek: open-weight modellen waren in juli samen goed voor 36 procent van het totale tokenvolume, tegenover 11 procent in april. Hun aandeel in de uitgaven steeg van minder dan 4 procent naar 8,6 procent, mede door nieuwe modellen van Moonshot en Z.ai.
Bedrijven passen modelmix aan
De verschuiving naar goedkopere modellen heeft volgens Vercel directe gevolgen voor de gemiddelde AI-kosten. Bij een ongewijzigde modelmix zou de gemiddelde prijs per token in juli vrijwel gelijk zijn gebleven aan die van juni. Ook bij OpenAI-modellen is dit effect merkbaar: de gemiddelde prijs per token lag in juli 42 procent lager dan in juni. Van het extra tokenvolume dat via OpenAI-modellen werd verwerkt, ging 85 procent naar GPT-5-Nano, het goedkoopste model binnen de GPT-5-familie.
Tegelijkertijd blijven zowel het totale gebruik als de uitgaven aan AI groeien. Sinds mei zijn de uitgaven via de AI Gateway met 74 procent gestegen en is het tokenvolume verdubbeld. Bedrijven zetten daarmee meer AI-capaciteit in, terwijl iedere uitgegeven dollar gemiddeld meer tokens oplevert.
Anthropic behoudt positie bij duurdere toepassingen
De groei van goedkopere modellen betekent niet dat prijs bij iedere toepassing de doorslag geeft. Anthropic was in juli verantwoordelijk voor 29,8 procent van het tokenvolume via de AI Gateway, maar ontving 65,1 procent van alle uitgaven. De gemiddelde prijs per Anthropic-token lag 4,4 keer hoger dan het gemiddelde van alle andere aanbieders in de dataset van Vercel.
Dat verschil is volgens het bedrijf vooral zichtbaar bij coding agents, de grootste toepassing binnen de AI Gateway gemeten naar tokenvolume. DeepSeek verwerkte binnen deze categorie bijna een derde van alle tokens, terwijl Anthropic meer dan 80 procent van de uitgaven in deze categorie ontving. Vercel concludeert dat de markt zich verder opsplitst naar type toepassing: goedkopere modellen nemen een groter deel van het totale volume voor hun rekening, terwijl duurdere modellen een groot aandeel van de uitgaven behouden bij taken waarvoor bedrijven bereid zijn meer per token te betalen.