Trage goedkeuringsprocessen, versnipperde data en moeite om de directie mee te krijgen vertragen de cyberverdediging van veel organisaties. Dat blijkt uit internationaal onderzoek onder securityprofessionals. Nederlandse organisaties zetten AI-agents minder vaak op grote schaal in voor securitytaken dan het gemiddelde in de EMEA-regio.
Cisco heeft het onderzoek laten uitvoeren in samenwerking met Satori Experience en Sandpiper. In april en mei 2026 zijn 8.000 securityprofessionals in 30 markten ondervraagd, onder wie 150 respondenten in Nederland. Het Relentless Defense Report beoordeelt organisaties op drie aspecten: de dekking van hun securitymaatregelen, de snelheid waarmee ze dreigingen detecteren en aanpakken, en de mate waarin interne belemmeringen effectief optreden in de weg staan.
Wereldwijd en in de EMEA-regio komt de gemiddelde score uit op 64 van de 100. Cisco rekent 8 procent van de organisaties wereldwijd tot de best presterende groep, die het bedrijf Relentless Defenders noemt. In EMEA ligt dat aandeel op 9 procent. Van de organisaties in EMEA kreeg 91 procent te maken met een ingrijpend cyberincident. Bij 32 procent ging het om een aanval waarbij AI werd ingezet.
Directie en data als knelpunt
Onduidelijke verantwoordelijkheden, trage goedkeuringsprocessen en silo’s tussen IT, inkoop en directie zijn volgens het rapport belangrijke oorzaken van vertraging. Securityteams kunnen die knelpunten niet op eigen kracht wegnemen. Waar samenwerking stroef verloopt en data versnipperd is, wordt ook het inzetten en beheren van AI complexer, stelt Cisco.
Het overtuigen van de directie blijkt lastig. In EMEA vindt 43 procent van de organisaties de securitymetingen te technisch om het management mee te krijgen, in Nederland is dat 47 procent. Daarnaast heeft 32 procent in EMEA moeite om bedrijfsstatistieken te vertalen naar informatie voor besluitvorming en mist 26 procent een consistente methode om securityprestaties te meten.
Ook de toegang tot data speelt een rol. In EMEA besteedt 39 procent van de organisaties meer tijd aan het verzamelen en combineren van data uit verschillende systemen dan aan het aanpakken van dreigingen. In Nederland is dat 43 procent. Verder geeft 37 procent in EMEA aan belangrijke inzichten te missen doordat data onvoldoende toegankelijk is.
Adoptie van AI-agents blijft achter
Respondenten rapporteren tijdwinst door AI. Wereldwijd meldt 85 procent dat dreigingen minstens 25 procent sneller worden gedetecteerd en zegt 82 procent dat de respons minstens 25 procent sneller verloopt. Een kwart (24 procent) ervaart een duidelijke vermindering van de dagelijkse werkdruk.
Toch heeft minder dan de helft van de organisaties in EMEA (41 procent) AI op grote schaal ingezet voor security. Bij netwerksecurity is de toepassing het verst gevorderd, bij dagelijks securitybeheer en onderzoek blijft die achter. AI-agents worden in EMEA door 31 procent van de organisaties op grote schaal ingezet voor securitytaken, in Nederland door 24 procent. Zorgen over datalekken, gehackte systemen en de rol van externe partijen remmen de adoptie. Slechts 51 procent in EMEA heeft veel vertrouwen in het detecteren en aanpakken van een gecompromitteerde AI-agent. In Nederland is dat 50 procent.
Verschillen met de best presterende groep
Volgens Cisco onderscheiden de Relentless Defenders zich niet door hogere investeringen, maar door hun organisatorische inrichting. Van deze groep werkt 83 procent als één gecoördineerd securityteam waarin security, netwerk en infrastructuur informatie en tools delen. Bij de overige organisaties is dat wereldwijd 37 procent en in Nederland 38 procent.
Verder hanteert 86 procent van de koplopers consistente controles voor AI-agents en andere niet-menselijke identiteiten, tegenover 37 procent wereldwijd en 43 procent in Nederland. Van de Relentless Defenders heeft 77 procent veel vertrouwen in het detecteren en aanpakken van een gecompromitteerde AI-agent.
Een kwart van de koplopers meldt dat AI de snelheid van dreigingsdetectie met meer dan 100 procent heeft verhoogd. Wereldwijd geldt dat voor 7 procent, in Nederland voor 3 procent. Onder organisaties die hun securitybudget verhoogden, daalde het aantal incidenten bij 71 procent van de Relentless Defenders, tegenover 39 procent wereldwijd en 40 procent in Nederland.
Van compliance naar werkproces
Jan Heijdra, Field CTO Security & AI bij Cisco Nederland, stelt dat directies niet langer vragen of AI resultaat oplevert, maar of de organisatie veilig genoeg is om het te gebruiken. Regelgeving heeft die verschuiving volgens hem versneld, al is het proces nog niet afgerond. Heijdra verwacht dat organisaties die security alleen als compliancekwestie behandelen het lastig krijgen, terwijl organisaties die het in hun dagelijkse werkprocessen verankeren al een voorsprong hebben.
Het volledige rapport is te lezen via Relentless Defense Report.